Czy sen wpływa na odporność?

Karolina Jabłońska
7 czerwca 2021

Sen odgrywa istotne znaczenie dla wszystkich układów organizmu. Wraz z postępem badań dotyczących snu i zdrowia człowieka, wykazano ścisłą zależność między snem a układem immunologicznym, który zapobiega infekcjom i wielu chorobom. Związek między snem a odpornością działa dwukierunkowo. Dobry sen wzmacnia układ immunologiczny, a odpowiedź immunologiczna wywołana np. przez infekcję wirusową, wpływa na sen. Czy da się poprawić sen i jednocześnie wpłynąć na układ odpornościowy?

Jak działa system odpornościowy?

Układ immunologiczny wykorzystuje dwa rodzaje odporności – wrodzoną i nabytą. Odporność wrodzona uaktywnia się przy kontakcie z każdym drobnoustrojem, co pozwala na szybkie rozpoznanie i zwalczanie patogenu. Natomiast odporność nabyta rozwija się wraz z wiekiem i po kontakcie z drobnoustrojem wytwarza pamięć immunologiczną, dzięki czemu po ponownym zetknięciu się z tym samym patogenem, organizm inicjuje odpowiedź immunologiczną. 

Wpływ snu na układ odpornościowy

Sen odgrywa kluczową rolę w wsparciu układu immunologicznego. Odpowiednia ilość i wysoka jakość snu korzystnie wpływają na obronę immunologiczną, co przekłada się na skuteczną reakcję na szczepionki i łagodniejsze reakcje alergiczne. Natomiast zaburzenia snu zakłócają prawidłowe funkcjonowanie układu odpornościowego m.in. zmniejszając linię obrony przed patogenami chorobotwórczymi i zwiększając podatność na infekcję.

Brak snu a choroby

Niedobór snu i bezsenność jest związana zarówno z krótkotrwałymi chorobami, jak i  zwiększonym ryzykiem chorób przewlekłych, takich jak problemy z sercem czy cukrzyca. U osób, które śpią mniej niż sześć lub siedem godzin na dobę zwiększa się ryzyko zachorowania na różnego rodzaju infekcje, w tym przeziębienie lub grypę. Brak snu może również powodować problemy z gojeniem się ran.

Wpływ układu odpornościowego na sen

Układ immunologiczny wpływa na sen na wiele sposobów. Infekcje mogą powodować m.in. brak energii i senność, co sprawia, że osoba chora spędza więcej czasu w łóżku odpoczywając lub śpiąc. Ponadto podczas infekcji zwiększa się również długość snu głębokiego, dzięki czemu układ odpornościowy może wykorzystać więcej energii na zwalczanie infekcji. 

Jak poprawić sen i wzmocnić układ odpornościowy?

Aby wzmocnić układ immunologiczny, należy zapewnić organizmowi odpowiednią ilość snu każdej nocy. Jeśli masz problem z zaśnięciem, wprowadź zasady higieny snu, co oznacza m.in. regularne pory zasypiania, wietrzenie sypialni, unikanie hałasów i urządzeń elektronicznych tuż przed snem. Warto również wprowadzić elementy technik relaksacyjnych, które oprócz poprawy snu, wzmacniają również funkcjonowanie układu odpornościowego.

Treści powiązane